Bijna wekelijks staan er berichten in de kranten over de gevolgen van de financiële crisis voor de pensioensector. Toch hebben wij nog steeds een van de meest riante pensioenstelsels in de wereld en de meeste Nederlanders hebben na hun pensionering een inkomen waarmee ze goed rond kunnen komen.

Hoe anders is de situatie in een land als India. Er wonen 1,1 miljard mensen. Daarvan werkt slechts 10% in een georganiseerd verband en bouwt enige vorm van pensioen op. De overige 90% heeft nauwelijks tot geen pensioenvoorziening. Ouderen zijn vaak volledig aangewezen op hulp van kinderen. Maar omdat veel van die kinderen naar de grote steden trekken om daar werk te zoeken en ook daar de gevolgen van de HIV/aids epidemie voelbaar worden, komt de traditionele familiesolidariteit steeds meer in de knel. De situatie van veel ouderen in ontwikkelinglanden is schrijnend.

WorldGranny zorgt voor ouderen
WorldGranny wil daar wat aan doen. WorldGranny is een organisatie die zich inzet voor een wereld waarin alle ouderen met hun familie een armoedevrij, gezond, veilig en sociaal leven kunnen leiden.
Ouderen behoren samen met kinderen in ontwikkelingslanden tot de meest kwetsbare en arme groepen, juist omdat ze niet meer in staat zijn om te werken. Steeds vaker blijven de grootouders tot op hoge leeftijd zorgen voor de kleinkinderen. Interessant is dat als ouderen worden ondersteund, hun kleinkinderen beter worden gevoed en langer naar school gaan. Investeringen in ouderen dragen bij aan structurele armoedevermindering, ook voor hun omgeving. Daarom is een investering in de oudste generatie een investering in de toekomst.

Pensioen is speerpunt
Pensioen is een van de belangrijkste thema's in het werk van WorldGranny. Daarbij richt zij zich vooral op micropensioenen: spaarregelingen of pensioenverzekeringen op collectieve basis met individuele aanspraken om enige vorm van oudedagsvoorziening op te bouwen. WorldGranny wil die micropensioenen opzetten in landen waarin het meehelpen aan de opbouw van een pensioensysteem bijdraagt aan het realiseren van de millenniumdoelstellingen van de Verenigde Naties. Daarbij gaat het in het bijzonder om het terugdringen van extreme armoede – leven van minder dan $ 1 per dag - en het stimuleren van internationale samenwerking.

Micropensioen voor 25.000 Indiase boeren
India is één van de landen waarin WorldGranny  zo’n micropensioenvoorziening op wil zetten. Het gaat om een proefproject voor 25.000 mensen in de informele sector. Die krijgen nu als ze 65 zijn 400 roepies (bijna 6 euro) pensioen per maand van de staat. Het doel is om naast dit bedrag te gaan zorgen voor een maandelijks aanvullend pensioen van 600 roepies (bijna 9 euro). Voor Nederlandse begrippen is dit een heel klein bedrag, maar voor de boeren en hun gezinnen in India zal dit een groot verschil kunnen maken.

Pension Development Network werkt samen met lokale partners
Om micropensioenen te kunnen realiseren heeft WorldGranny een Pension Development Network opgezet. Daarin zijn naast de overheid, de wetenschap, werkgevers- en werknemersorganisaties, het Verbond voor Verzekeraars, pensioenfondsen en vermogensbeheerders vertegenwoordigd. Het idee is de in Nederland aanwezige pensioenexpertise te bundelen en die in te zetten om micropensioenen op te zetten voor mensen die nu nauwelijks enige vorm van oudedagsvoorziening hebben. Dat gebeurt in samenwerking met lokale partners. Zo is er in India contact met de DHAN Foundation, een organisatie die zich inzet voor innovaties in de agrarische sector en het bestrijden van armoede.

Hoe u kunt helpen
Het Pension & Development Network kan steun gebruiken. Wat hebben we  nodig? Uiteraard financiële middelen, want veel van de ouderen waar we ons op richten hebben nauwelijks genoeg om te kunnen overleven, laat staan dat ze kunnen sparen voor hun pensioen. Maar we hebben ook kennis nodig, bijvoorbeeld op het gebied van pensioenadministratie en vermogensbeheer. En we hebben mensen nodig die een deel van hun tijd willen besteden aan dit mooie doel. Ik waardeer het zeer dat Stichting OPF mij als lid van het Pension Development Network de mogelijkheid biedt een oproep te doen aan ondernemingspensioenfondsen om mee te helpen. Bent u als fonds of als individuele medewerker aangesproken? Neem dan contact op met Caroline van Dullemen, directeur van World Granny, om te zien hoe u kunt bijdragen. U kunt haar per email bereiken via cvdullemen@worldgranny.nl of telefonisch via nummer 020 – 6722851. Meer informatie over WorldGranny vindt u op de site www.worldgranny.nl .

Natuurlijk is het de eerste verantwoordelijkheid voor Nederlandse pensioenfondsen te zorgen dat hun deelnemers straks kunnen genieten van een goed pensioen. Maar daarnaast hebben we met elkaar een maatschappelijke verantwoordelijkheid die verder reikt. Zeker in een wereld waar grenzen steeds meer wegvallen en economieën nauwer met elkaar zijn verbonden. In Nederland hebben we ook na de crisis nog steeds een van de beste pensioenstelsels ter wereld. Vele miljoenen ouderen in ontwikkelingslanden hebben nauwelijks of geen pensioen. Samen kunnen we daar wat aan doen. Doet u mee?

Hartelijke groet,

Jan Nijssen
Directeur Montae, fellow Netspar en lid Stuurgroep World Granny
jan.nijssen@montae.nl